Alister Kroli, politika dhe ideologjia

Libri i Marko Pasit Aleister Crowley and the Temptation of Politics eksploron marrëdhënien komplekse midis Alister Krolit dhe politikës. Pasi eksploron se si pikëpamjet ezoterike dhe fetare të Krolit, veçanërisht Thelema, ndërpriteshin me ideologjitë dhe ngjarjet politike të kohës së tij. Libri tregon se Kroli nuk ishte thjesht një i çuditshëm ose sharlatan, por një intelektual, veprimtaria e të cilit mund të kuptohet në kontekstin e historisë kulturore dhe politike evropiane. Ky libër ofron një analizë themelore të aspekteve politike të jetës dhe veprës së Krolit, duke theksuar kompleksitetin dhe ndikimin e tij në mendimin modern ezoterik dhe politik.

Në kapitullin e parë, me titull An unspeakable life, Pasi jep një skicë të shkurtër biografike të jetës së Krolit, duke theksuar momentet kyçe që formësuan ndërgjegjen e tij politike: nga qëndrimi në Kembrixh dhe ndikimi i racionalizmit, përmes inicimit në Urdhrin Hermetik të Yllit të Artë, deri te marrja e Librit të Ligjit (Liber Legis) më 1904 në Kajro. Theksohet roli i refuzimit të hershëm të krishterimit, kontakti me traditat ezoterike, si dhe prirja e tij drejt pikëpamjeve romantike, antimoderniste dhe elitiste.

Në kapitullin Magical politics, autori trajton idetë politike të Krolit dhe zhvillimin e tyre. Pasi tregon se qëndrimet e Krolit ishin kontradiktore. Nga njëra anë, ai ishte ithtar i vlerave të iluminizmit dhe i qasjes shkencore ndaj magjisë, dhe nga ana tjetër, tregonte prirje drejt pikëpamjeve reaksionare, feudale dhe elitiste. Veçanërisht analizohet marrëdhënia e tij me krishterimin, demokracinë, si dhe me fashizmin dhe nazizmin. Doktrina e tij Thelema interpretohet si një përpjekje për të bashkuar fenë dhe politikën në një rend të ri shoqëror.

Në libër, Pasi shkatërron mitin e rrënjosur se Kroli ishte ekskluzivisht një mistik apolitik dhe individualist. Përkundrazi, autori tregon se Kroli ishte thellësisht i preokupuar me politikën dhe transformimin e botës. Edhe pse kurrë nuk zhvilloi një doktrinë politike koherente, Kroli ishte vazhdimisht në tundim për ta kthyer Theleman në një projekt metapolitik. Pasi nuk pretendon se Kroli ishte fashist apo komunist, por se ai ishte strukturalisht i prirur ndaj vizioneve totale. Ai besonte në ardhjen e Eonit të Ri, në elitën e zgjuar dhe në rrënimin e qytetërimit të vjetër. Ky kombinim e bën atë një figurë paradigmatike të revolucionarit modern ezoterik, një profet që dëshiron një botë të re, por nuk ka trup politik. Kroli, sipas Pasit, zhvilloi një imagjinatë politike pa politikë reale. Magjepsja e tij me fuqinë, hierarkinë dhe kthesën historike mbeti në fushën e mitit, magjisë dhe retorikës, duke mos kaluar kurrë në një lëvizje të organizuar.

Pavarësisht nga njohuritë e Pasit, mund të konkludojmë se Kroli përbuz demokracinë sepse e sheh atë si sundim të "tufës", por në të njëjtën kohë ëndërron për një aristokraci të re, jo gjaku, por shpirtërore. Nuk do të thuhej se Kroli beson në barazi, por se ai konsideron se njerëzit janë ontologjikisht të pabarabartë sipas Vullnetit të tyre, megjithëse pamfleti i tij Liber Oz i ngjan një manifesti të të drejtave të njeriut të hiperbolizuara. Në dukje paradoksalisht, Kroli ndonjëherë përdor retorikë revolucionare, pothuajse komuniste. Mund të jetë se ai në komunizëm pa forcën që shkatërron rendin e vjetër dhe çliron energjinë për një botë të re, por aty përfundon ngjashmëria. Ndryshe nga komunizmi, i cili synon zhdukjen e hierarkive, Kroli kërkon një hierarki radikale të Vullnetit. Vizioni i tij është gnostik: një numër i vogël i zgjuarish sundojnë mbi të pazgjuarit. Ai dëshiron revolucion, por jo barazi. Ajo barazi ekziston midis të inicuarve, midis vëllezërve, dhe jo midis të inicuarve dhe profanëve, jo midis telemitëve dhe skllevërve.

Në libër, Pasi trajton edhe çështjen e marrëdhënies së Krolit me fashizmin. Ai thekson qartë se Kroli kurrë nuk ishte anëtar i lëvizjes fashiste, as nuk zhvilloi një program politik në atë drejtim. Megjithatë, magjepsja e tij me autoritetin, fuqinë dhe simbolikën perandorake ka ngjashmëri strukturore me mentalitetin fashist. Kroli përbuz dobësinë dhe e sheh historinë si luftë të fortëve dhe të dobëtve. Gjuha e tij shpesh është luftarake, hierarkike dhe elitiste. Në këtë kuptim, ai ndan me fashizmin një matricë të thellë emocionale: dëshirën për transformim të plotë përmes forcës së Vullnetit. Megjithatë, ndryshimi është kyç, sepse fashizmi kërkon një lëvizje masive, ndërsa Kroli mbetet një aristokrat i shpirtit. Revolucioni i tij nuk është kurrë populist. Në këtë kuptim, politika e tij nuk është institucionale, por ontologjike, sepse bota duhet të rregullohet sipas ligjit të Vullnetit, dhe jo sipas ligjeve të masës. Pasi thekson se Kroli kurrë nuk zhvilloi një teori politike konsekuente, por gjithmonë kishte parasysh se Thelema mund të bëhej baza e një qytetërimi të ri. Eoni i Ri dhe ligji i Thelema nuk janë vetëm kategori mistike, por elemente të një narrativi total të transformimit. Kroli nuk dëshiron reformë të institucioneve, por riformësim të vetë natyrës njerëzore. Projekti i tij nuk është politik në kuptimin klasik, por metapolitik, sepse synon ndryshimin e horizontit simbolik të njerëzimit. Në këtë, ai është i ngjashëm me ideologjitë e mëdha revolucionare të shekullit XX, të cilat gjithashtu premtojnë "njeriun e ri". Pasi konkludon se Kroli nuk ishte thjesht një oportunist politik, por se angazhimi i tij politik ishte i pandashëm nga misioni i tij fetar dhe pikëpamja ezoterike e botës. Kroli i shihte lëvizjet dhe regjimet politike të kohës së tij si bartës potencialë të një epoke të re shpirtërore, por në të njëjtën kohë tregonte mospërputhje dhe pragmatizëm në aleancat e tij.

Kapitulli i tretë mban titullin Dangerous liaisons, dhe aty Pasi eksploron kontaktet e Krolit me personalitete që ishin politikisht të angazhuara ose me ndikim. Midis tyre janë:

- J. F. C. Fuller, gjeneral dhe teoricien britanik i luftës, i afërt me Krolin në rini, dhe më vonë i afërt me fashistët britanikë;

- Tom Driberg, gazetar dhe politikan, anëtar i Partisë Komuniste, dhe më vonë i Partisë Laburiste, mik i Krolit dhe student i mundshëm. Driberg punonte për MI5 si informues;

- Walter Duranty, korrespondent i New York Times në Moskë, mik i Krolit nga Parisi, përmes të cilit Kroli u përpoq të arrinte te autoritetet sovjetike me mesazhin e tij fetar. Këto marrëdhënie ilustrojnë se si Kroli kërkonte lidhje politike për të promovuar Theleman.

Gjatë jetës së tij, Kroli ishte subjekt i spekulimeve të shumta për lidhjen me shërbimet sekrete, veçanërisht me MI6 britanike. Këto teori mbështeteshin nga udhëtimet e tij, njohjet dhe prirja e tij për fshehtësi. Në lidhje me këtë, në libër paraqiten disa episode kyçe:

1. Gjatë Luftës së Parë Botërore, Kroli jetoi në SHBA dhe punoi për gazetën propagandistike gjermane The Fatherland, të udhëhequr nga George Sylvester Viereck. Kroli më vonë pretendoi se kjo ishte pjesë e një misioni sekret nën mbulesën e shërbimit sekret britanik, për të diskredituar propagandën gjermane duke shkruar tekste tepër absurde dhe ekstreme. Në lidhje me këtë, ka indikacione se Kroli u përpoq të kontaktonte shërbimet britanike, por nuk ka prova të forta për bashkëpunim të rregullt.

2. Gjatë Luftës së Dytë Botërore, Kroli ofroi në mënyrë aktive shërbimet e tij shërbimeve sekrete britanike. Veçanërisht, ai kërkoi të ekzaminojë Rudolf Hesin pas fluturimit të tij në Britani më 1941, duke pretenduar se mund të deshifrojë motivet e tij përmes njohurive të tij ezoterike.

3. Maxwell Knight, shef i departamentit të MI5 për mbikëqyrjen e grupeve subversive, ishte mik me Krolin. Knight me siguri e shihte Krolin si një burim informacioni për qarqet ezoterike dhe politike.

4. Historiani Richard B. Spence në librin Secret Agent 666 pretendon se Kroli ishte i lidhur me shërbimin sekret britanik gjatë disa periudhave, por pranon se provat janë indirekte dhe spekulative. Siç mund të supozohet, shumica e arkivave zyrtare të MI6 dhe MI5 ende nuk janë të disponueshme, prandaj e vërteta themelore është e vështirë të përcaktohet. Megjithatë, ka indikacione që na lejojnë të supozojmë se Kroli ka shërbyer ndoshta si informues i rastit, por nuk ishte agjent i rregullt në kuptimin klasik. Prirja e tij për sekrete, manipulim dhe dramë e bënte atë një dëshmitar dhe ndërmjetës natyral në qarqe të ndryshme, gjë që shërbimet sekrete mund ta kenë përdorur, por jo gjithmonë në mënyrë të organizuar.

Aleister Crowley dhe Fernando Pessoa duke luajtur shah

The Mouth of Hell është titulli i kapitullit kushtuar takimit të Krolit me poetin portugez Fernando Pesoa në 1930. Analizohet interesi i tyre i përbashkët për ezoterinë, si dhe skenari skandaloz i vetëvrasjes së rreme të Krolit në Portugali. Kjo epizodë lidhet me teoritë e konspiracionit dhe spekulimet për ndikimin e Krolit në Gjermaninë naziste.

Në kapitullin Counter-initiation and conspiracy, Pasi shqyrton se si Kroli perceptohej midis tradicionalistëve dhe teoricienëve të konspiracionit. Veçanërisht, ai i referohet qëndrimeve të Rene Genon, i cili e konsideronte Krolin përfaqësues të kundër-inicimit, dhe Julius Evolës, i cili kishte një marrëdhënie më komplekse, më ambivalente me të. Gjithashtu analizohet se si autoritetet fashiste italiane dhe shërbimet sekrete britanike e shihnin Krolin.

Në fund të librit ka dy shtojca, dhe ajo e shkruar nga Hans Thomas Hakl, e cila ka të bëjë me shënime mbi marrëdhënien Evola-Kroli, është veçanërisht interesante. Hakl hulumton më në detaje marrëdhënien midis këtyre dyve. Evola e konsideronte Krolin një figurë të rëndësishme, por kontroverse, vepra e të cilit pati një ndikim të caktuar në kuptimin e tij të magjisë dhe inicimit, megjithëse kritikoi disa aspekte të qasjes së Krolit. Hakl thekson se Evola nuk ndante refuzimin total të Krolit nga Genon, por e shihte atë si një autor kompleks dhe pjesërisht të rëndësishëm. Julius Evola e shikonte Krolin përmes prizmit të kritikës tradicionaliste të botës moderne. Evola konsideronte se Kroli posedonte njohuri dhe përvojë autentike në fushën e magjisë, veçanërisht në lidhje me ritualet dhe teknikat e transformimit të vetëdijes. Megjithatë, Evola kritikonte qasjen "hedoniste" dhe individualiste të Krolit, e cila, sipas tij, vulgarizonte dhe profanonte traditën iniciative. Aspirata e Krolit për ta bërë magjinë të aksesueshme për "të gjithë" ishte në kundërshtim me konceptimin elitist dhe hierarkik të ezoterisë nga Evola. Mendoj se kjo pikëpamje është pjesërisht e gabuar, sepse Kroli, vërtet, ofronte ligjin e Thelema për të gjithë, por kjo nuk do të thotë se ai me të vërtetë besonte në aftësinë e secilit për ta përvetësuar dhe ndjekur atë ligj. Më tej, Evola shihte në Thelema potencialin për të rinovuar pikëpamjen heroike të botës, por konsideronte se Kroli e kishte prishur atë vizion duke e përzier me elemente dekadente, sensualiste dhe anarkiste. Evola e vlerëson Krolin si shembull të një magjistari bashkëkohor që ra në kurthin e materializmit modern, megjithëse pranon fuqinë e disa prej formulimeve të tij rituale. Pra, Evola nuk e refuzonte plotësisht Krolin, por e kritikonte për mungesë të disiplinës tradicionale dhe pastërtisë metafizike.

Së fundi, Kroli dhe Evola qëndrojnë në dy pika të ndryshme, por thellësisht të lidhura brenda modernitetit ezoterik perëndimor. Të dy e shihnin veten si lajmëtarë të fundit të një bote dhe fillestarë të një tjetre, por ata e interpretonin atë fund dhe atë fillim në mënyra radikalisht të ndryshme. Nëse Kroli ishte profet gnostik i shkeljes individuale, Evola ishte aristokrat metafizik i restaurimit politik. Të dy nisin nga e njëjta diagnozë: qytetërimi modern është në dekadencë. Megjithatë, përgjigjet e tyre ndaj kësaj krize zbulojnë ontologji të kundërta. Te Kroli, koncepti qendror është Vullneti (True Will). Ai është i brendshëm, unik dhe i harmonizuar kosmikisht, por në fund të fundit individual. Çdo njeri mbart Vullnetin e tij dhe duhet ta zbulojë atë përmes punës, inicimit dhe vetë-shpërbërjes së egos. Te Evola, themeli nuk është Vullneti, por Parimi Tradicional si një rend mbi-personal, hierarkik dhe mbi-historik që vjen "nga lart". Individi nuk është burim i kuptimit, por funksion i tij. Metafizika e Evolës është vertikale, dhe ajo e Krolit radikalisht imanente. Telemiti (njeriu i ri) i Krolit është magjistari, ai që krijon realitetin përmes vetëdijes, ritualit dhe imagjinatës. Ai thyen kufijtë e moralit, fesë dhe identitetit për të njohur Vullnetin e tij dhe për të vepruar në harmoni me të. Njeriu integral* i Evolës është luftëtar-prift, figurë e disiplinës asketike, distancës së ftohtë dhe bindjes hierarkike ndaj principit. Ideali i tij nuk është shkelja, por tejkalimi i vetvetes përmes formës dhe rendit. Njëri thyen kufijtë për të hapur hapësirë për diçka të re, tjetri i rikthen ato.

Siç u tha, Kroli kurrë nuk arriti ta kthejë Theleman në një projekt politik, sepse ajo është nga struktura një mit metapolitik. Ai flet për Eonin e Ri, por nuk ka model shteti. Evola, përkundrazi, dëshiron në mënyrë eksplicite restaurimin e shtetit tradicional, hierarkik dhe sakral. Kritika e tij ndaj demokracisë, liberalizmit dhe egalitarizmit është sistematike dhe politikisht e artikuluar. Në këtë kuptim, Kroli dëshiron revolucion të vetëdijes, ndërsa Evola dëshiron restaurim të rendit, kthim te Tradita, prandaj ai është tradicionalist në kuptimin ideologjik. Megjithatë, siç mund të hamendësojmë, të dy përbuzin masat, por për arsye të ndryshme. Kroli i sheh ato si të pazgjuar, nën sundimin e klipotëve, të paaftë për Vullnet. Evola i sheh ato si të degraduara, të paafta për Traditë. Në çelësin jungjian, Kroli dhe Evola përfaqësojnë dy përgjigje arketipale ndaj krizës së Perëndimit: Kroli është hija e modernitetit liberal (kaos, shkelje, eros), dhe Evola është hija e modernitetit autoritar (rend, hierarki, tanatos). Të dy tregojnë se projekti racional i Perëndimit mbart brenda vetes një dëshirë të shtypur për kuptim total.

—---

* Le të kujtojmë, karakteristika kyçe e njeriut integral të Evolës është tërësia e qenies, duke qenë se ai nuk është i ndarë midis trupit, shpirtit dhe shpirtit, por i harmonizon ato në një tërësi të vetme. Evola refuzon fragmentimin modern të personalitetit. Një tjetër veçori e njeriut integral është orientimi i tij transcendent. Evola thekson se njeriu integral jeton në harmoni me "dimensionet vertikale" të ekzistencës, d.m.th., është i drejtuar drejt një principi më të lartë, metafizik, dhe jo vetëm drejt botës materiale. Gjithashtu kemi parimin e disiplinës shpirtërore, e cila formësohet përmes askezës së brendshme, vetë-zotërimit dhe përpjekjes së vazhdueshme drejt dijes mbi-sensuale. Evola mbështetet në hermetizëm, hinduizëm dhe budizëm, ku theksohet transformimi i brendshëm. Dhe së fundi, është fryma aristokratike, sepse njeriu integral nga Evola shihet si "aristokrat i shpirtit", në fakt dikush që nuk matet me statusin shoqëror ose pasurinë, por me aftësinë për të jetuar në harmoni me vlerat më të larta.

Integrimi i hijes në okultizëm

vepër artistike nga Virgil Finlay

Shpesh në literaturën okulte dhe në shumë podkaste okulte në YouTube, has në autorë që flasin për integrimin e hijes dhe se udhë e saktë në okultizëm është që magjistari të përballet me të gjitha aspektet e vetvetes. Kjo më kujton kurrikulumin e Golden Dawn, i cili përfshinte punën me Goecian, si dhe punën teurgjike. Dikush mund të pyeste pse Golden Dawn fare kishte nevojë të thërriste demonë? Cili është qëllimi që dikush që është në Udha e Dorës së Djathtë, fare të thërrasë demonë? A ka kjo të bëjë me metodologjinë nga magjia e Abramelinit të përballjes me demonët, atëherë kur thirrim engjëllin mbrojtës? A qëndron aty rrënja e qasjes së psikologjizuar të okultistëve bashkëkohorë ndaj kësaj teme?

Kufiri midis kozmosit të brendshëm (përmbajtjes së psikikës) dhe kozmosit të jashtëm (entiteteve shpirtërore) është bërë shumë i përshkueshëm në njëqind vitet e fundit. Dikur demoni nuk kuptohej si diçka e brendshme, por si diçka e jashtme, por ajo e jashtme mund të rezonojë me të brendshmen tonë përmes ndikimit demonik ose posedimit. Pra, kjo pyetje na fut në një dallim delikat, por kyç, midis qenies (entitetit) dhe gjendjes (hapësirës / substancës) në anatominë okulte. Edhe pse në praktikë shpesh mbivendosen, natyra e tyre ontologjike është e ndryshme. Kështu për shembull, klipotët kabalistikë janë shkretëtirë ose lëvozhgë, ndërsa demonët dhe xhindët janë kafshë, siç thotë Bibla, që e banojnë atë shkretëtirë.

Nën termijn klipot në kabalë nënkuptohen lëvozhgat ose lëkurat, të krijuara gjatë Shevirat Ha-Keilim (Thyerjes së enëve). Kur drita hyjnore ishte tepër e fortë për enët e ulëta (të cilat duhet ta përmbajnë atë dritë, në mënyrë që bota të ekzistojë), ato u copëtuan. Thyerjet e atyre enëve, të cilat ende mbajnë mbi vete mbetje drite por kanë humbur formën jetësore, ranë në humnerë dhe u bënë klipot. Pra, klipotët janë hapësirë negative. Këto nuk janë domosdoshmërisht qenie të liga me personalitet, por janë mbetje të pajetë, ekuivalenti metafizik i mbeturinave bërthamore ose qelizave kancerogjene. Ata janë lëndë e vdekur që paraziton mbi dritën për të mbijetuar. Mund të them se klipotët për nga funksioni i ngjajnë një habitati, dhe ashtu siç moçali lind insekte specifike, ashtu klipotët (si sfera të pabalancuara) lindin ose tërheqin qenie demonike.

Ndryshe nga klipotët abstraktë, 72 shpirtrat e Goecias kanë emra, vula, fuqi specifike, grada (mbretër, kontë, markezë) dhe, më e rëndësishmja, karakter. Ata shpesh shihen si hyjni të lashta pagane që kanë rënë ose janë disi të degraduara. Ndryshe nga klipotët, demoni është një inteligjencë hierarkike me të cilën mund të bisedohet, mund të lidhësh pakt me të ose t'i urdhërosh të bëjë diçka për ty (nëse je në gjendje). Me klipotët nuk bisedon, por në atë hapësirë ose hyn ose e pastron. Në këtë kuptim, demonët janë banorë të atyre niveleve të realitetit që janë në disharmoni me qendrën hyjnore.

Sa u përket shpirtrave që në botën islame quhen xhindë, ata janë një kategori më vete dhe ndryshojnë nga koncepti perëndimor i demonit ose klipotit. Sipas Islamit, xhindët janë krijuar nga zjarri pa tym (energji). Ashtu si njerëzit, ata kanë vullnet të lirë dhe në një farë mënyre përfaqësojnë një qytetërim paralel. Ndërsa klipotët janë një domosdoshmëri metafizike e rënies, xhindët janë një domosdoshmëri biologjike e botës së hollë. Ata banojnë vende të shkretuara, përkatësisht të pabanuara (shkretëtira, rrënoja), gjë që i lidh vizualisht me estetikën klipotske, por ata nuk janë domosdoshmërisht shpirtra të këqij sipas përkufizimit, por fqinjë nga një dimension tjetër.

Identifikimi i arkonteve me demonët, ose atribuimi i tipareve demonike arkonteve, shpesh është burim konfuzioni. Edhe pse të dy entitetet mund të veprojnë armiqësisht, roli i tyre ontologjik është thelbësisht i ndryshëm. Arkontët janë një koncept gnostik. Fjala Arkont do të thotë sundimtar. Sigurisht, ideja për arkontët nuk është origjinalisht gnostike, por ekziston paralelisht edhe në traditat pagane, shpesh më e vjetër se ajo gnostike, dhe përfshin ekzistencën e ndihmësve hyjnorë të Krijuesit të Kozmosit, të cilët ndonjëherë ndihmojnë, por ndonjëherë edhe pengojnë punën e tij. Në sistemin gnostik, ata janë forca kozmike që kanë krijuar botën materiale (shpesh nën udhëheqjen e Demiurgut). Ata nuk janë qenie të rëna në kuptimin klasik, por më tepër burgosës. Puna e tyre është të mbajnë shpirtin njerëzor të robëruar në materie përmes ciklit të rimishërimit dhe injorancës. Ata drejtojnë sferat planetare dhe përfaqësojnë ligjet e fatit. Demonët janë një koncept magjik dhe fillimisht nënkuptonin një shpirt ndërmjetës (as të mirë as të keq), por në okultizmin e mëvonshëm, ata paraqiten si qenie inteligjente specifike që presidojnë mbi funksione të caktuara tokësore ose nëntokësore. Magjistari mund ta detyrojë demonin t'i shërbejë atij, sepse demoni, në hierarkinë e kozmosit, është më afër materies sesa shkëndija hyjnore e njeriut.

Në traditën hebraike, dallimi është shumë i qartë dhe teknik. Siç thashë më herët, klipotët janë sfera ose gjendje metafizike që krijohen kur drita tërhiqet. Kjo është një kategori ontologjike, pjesë të vdekura të qenies. Nga ana tjetër, shedimët (demonët) janë qenie. Demonologjia hebraike (veçanërisht në Talmud) i shikon shedimët në mënyrë të ngjashme siç sufizmi i sheh xhindët. Ata janë krijuar në muzg të ditës së gjashtë të krijimit, para se të fillonte Shabati, prandaj kanë mbetur të papërfunduar (pa trup). Ata hanë, pinë, shumohen dhe vdesin. Shedimët janë banorë që përdorin energjinë e klipotëve për t'u manifestuar. Kabalisti nuk punon kundër klipotëve duke vrarë demonë, por duke pastruar energjinë (duke bërë tikun) në mënyrë që demonët të mos kenë më çfarë të hanë dhe të detyrohen të tërhiqen.

Krishterimi ka bërë një sintezë të madhe të këtyre koncepteve, gjë që ka çuar në konfuzionin e sotëm. Për krishterimin, demonët janë ekskluzivisht engjëj të rënë. Nuk ka shpirtra neutralë, nuk ka xhindë, nuk ka arkontë-krijues. Çdo gjë që nuk është nga Perëndia është nga Satana. Ndërsa për grekët daimonët ishin forca natyrore, dhe për kabalistët shedimët qenie të papërfunduara, krishterimi e përcakton demonin përmes rënies morale. Demoni është një qenie që ka zgjedhur me vetëdije rebelimin kundër Krijuesit. Në mendimin e krishterë (veçanërisht te etërit e shkretëtirës), demonët janë pesha shpirtërore. Roli i tyre është të tundojnë besimtarin në mënyrë që ai, përmes rezistencës, të forcojë virtytin e tij. Këtu krishterimi, paradoksalisht, prek pyetjen time hyrëse të këtij teksti për integrimin e hijes. Prandaj, demoni është aty për të të treguar se ku je i dobët.

Tabela për diferencim të shpejtë:

Koncepti	Prejardhja / Natyra	Funksioni	Marrëdhënia me njeriun
Arkont	Kozmike (Gnosticizëm)	Ruajtja e burgut të materies	Tiran / Burgosës
Klipot	Metafizike (Kabala)	Lëvozhgë, mungesë drite	Hapësirë parazitare
Shedim / Jinn	Natyrore (Lindje)	Racë paralele, e papërfunduar	Fqinj (mund të jetë i rrezikshëm)
Demoni i krishterë	Morale (Teologji)	Rënie nga hiri, rebelim	Tundues
Shpirti goecian	Magjike (Grimorë)	Inteligjencë e specializuar	Shërbëtor (nëse je autoritet)

Le të kthehemi tani në fillim të këtij diskutimi. Urdhri hermetik i Golden Dawn nuk i thërriste demonët nga kurioziteti i thjeshtë ose nga dëshira për fuqi, por nga domosdoshmëria teurgjike. Në kurrikulumin e Golden Dawn, magjistari konsiderohet mikrokosmos. Nëse universi është hierarki, atëherë edhe magjistari duhet të vendosë hierarki brenda vetes. Demonët e Goecias shiheshin si forca të egra, të pacipë të natyrës dhe të psikikës. Qëllimi i thirrjes së tyre (evokimit) ishte që ato forca të viheshin nën kontrollin e autoritetit hyjnor që magjistari kanalizon. Këtu gjejmë një paralel me Librin e Magjisë së Shenjtë të Abramelinit Mag. Në atë sistem, pas gjashtë muajsh vetmie dhe arritjes së Dijes dhe Bisedës me Engjëllin e Shenjtë Mbrojtës, magjistari duhet të thërrasë katër princat e ferrës dhe nënshtetasit e tyre. Arsyeja? Për t'i detyruar të betohen për besnikëri. Logjika është kjo: nuk mund të sundosh mbi mbretërinë tënde (qenien) nëse rebelët (demonët) janë ende të lirë. Këtu qëndron fara e qasjes moderne. S. L. MacGregor Mathers dhe më vonë Aleister Crowley filluan t'i interpretonin këto entitete si pjesë të trurit të njeriut. Crowley në parathënien e tij për Goecian shkroi në mënyrë eksplicite se shpirtrat janë në të vërtetë pjesë të psikikës që magjistari mëson t'i kontrollojë. Ky ishte shpërthimi i madh i okultizmit të psikologjizuar.

Edhe pse Jung e popullarizoi konceptin e hijes, koncepti i diçkaje të errët, të fshehur dhe të ndryshme brenda nesh është i lashtë. Në alkimi, faza e parë e punës është Nigredo (zezimi). Kjo është faza e kalbjes, e shpërbërjes dhe e përballjes me dragua ose diellin e zi (Sol Niger). Alkimistët e dinin se ari nuk mund të bëhet pa kaluar nëpër baltën më të errët të materies. Kjo është metafora e parë e vërtetë për përballjen me hijen. Gnosticët besonin se njeriu mbahet rob nga arkontët. Që shpirti të çlirohet, ai duhet t'i njohë emrat dhe natyrën e tyre. Kjo është projeksioni i jashtëm i bllokadave të brendshme. Në disa tekste hermetike përmendet dyfishi e keqe ose gjeniu i ulët që na lidh me instinktet dhe materien, në kundërshtim me gjeniun e mirë ose engjëllin.

Për Jungun, hija nuk është e keqe në kuptimin moral, por gjithçka që personaliteti ka hedhur poshtë. Çfarë është hija? Është kati i poshtëm i personalitetit tonë. Kur ndërtojmë Egton dhe Personën (maskën sociale), ne zgjedhim tipare që janë të pranueshme. Gjithçka tjetër, agresioni, instinktet seksuale, por edhe talentet dhe kreativiteti i papërdorur, shtyhet në të pandërgjegjshmen. Kjo është hija. Sa më e ndritshme të jetë maska jonë, aq më e zezë është hija jonë. Çfarë do të thotë integrimi në këtë kuptim? Kjo nuk do të thotë të bëhesh i keq ose të fillosh të bësh gjëra të këqija, por të kuptosh se ajo që na acaron më shumë te të tjerët në të vërtetë përfaqëson natyrën tonë të shtypur. Tërheqja e projeksionit do të thotë të ndërgjegjësohesh dhe të pranosh se edhe unë i kam ato tipare brenda meje. Kur e pranon hijen, ajo pushon së kontrolluari ty nga errësira. Energjia e saj të bëhet e arritshme. Për shembull, agresioni i shtypur, kur integrohet, bëhet asertivitet dhe vitalitet. Problemi i okultizmit modern New Age është se ai ka rrëshqitur shumë në psikologji, duke humbur nga sytë faktin se rituali nuk është vetëm terapi, por punë me struktura objektive (edhe pse të padukshme) të realitetit. Integrimi i hijes në magji nuk është vetëm vetëndihmë, por përgatitja e magjistarit për t'u bërë një enë e përsosur e aftë të përballojë praninë hyjnore pa e çarë psikikën.

Lidhja e dyfishes së ulët me konceptet egjiptiane, si dhe kërkimi i paraleleve në traditat e mëdha të Lindjes dhe Perëndimit, na çon pikërisht në zemrën e antropologjisë ezoterike. Ideja është gjithmonë e njëjtë: njeriu nuk është monolit, por strukturë e ndërlikuar, dhe një pjesë e tij mbetet gjithmonë në hije, e lidhur me tokën, instinktet dhe atë që ka mbetur pas pastrimit. Kështu, koncepti egjiptian khaibit / shut (shpesh i përkthyer si hije) është rrënja më e drejtpërdrejtë e lashtë e kësaj ideje. Egjiptianët besonin se hija është pjesë e pandashme e qenies njerëzore. Ajo nuk është vetëm një fenomen optik, por një entitet që posedon fuqinë dhe shpejtësinë e vet. Edhe perënditë kanë khaibit-in e tyre. Khaibit lidhet me trupin dhe me atë që mbetet nga njeriu pranë varrit, prandaj është lidhja midis botës fizike dhe botës së përtejme. Megjithëse, khaibit mund të vidhet nga forcat e errëta, mund të humbet, por është i domosdoshëm që i ndjeri të shndërrohet në akhu, qenie drite e pavdekshme, e cila kështu fiton kualifikimin për të banuar në rrafshin hyjnor.

Në traditat hermetike dhe okulte të mëvonshme (veçanërisht në teozofi dhe tek Rudolf Steiner), shfaqet koncepti i Roit të Ulët të Pragut. Është një figurë fantazmagorike e përbërë nga të gjitha mendimet, dëshirat dhe prirjet tona të papastra. Ashtu si khaibit, është një shok i hijes që nuk na lejon të kalojmë në gjendje më të larta të ndërgjegjes derisa ta njohim dhe ta zbutim. Dallimi është se egjiptianët nuk e konsideronin domosdoshmërisht khaibit-in të keq, por thjesht pjesë të qenies që i përket errësirës dhe tokës.

Në kabalë, hija nuk shihet si një figurë e vetme, por përmes dy koncepteve specifike: klipotët dhe nefesh. Klipotët janë lëvozhga ose mbetje të procesit metafizik të krijimit. Ata janë hija e dritës hyjnore (sefirotëve). Në çelësin psikologjik, këto janë forca të pabalancuara që rrethojnë dritën. Kur veprojmë nga ego, ne ushqejmë klipotët tanë të brendshëm. Nefesh është niveli më i ulët i shpirtit. Është vendi i instinkteve dhe i mbijetesës biologjike. Nëse nefesh nuk ngrihet përmes punës mbi veten, ajo bëhet hija që pengon zhvillimin shpirtëror, duke lidhur vetëdijen ekskluzivisht me nevojat materiale dhe instinktive.

Në sufizëm ekziston një koncept shumë i zhvilluar që i ngjan shumë hijes së Jungut, e ai është nafs. Është shpirti që urdhëron të keqen. Pra, bëhet fjalë për nivelin më të ulët të ekzistencës, ku mbizotërojnë pasionet, zemërimi, egocentrizmi, etj. Udha sufiste në masë të madhe përbëhet nga muxhahade (lufta) me nafs-in e vet. Sufistët shpesh flasin se bota është hija e Perëndisë, dhe egoja e njeriut është hija e shpirtit të tij të vërtetë (ruh). Integrimi këtu nuk nënkupton pranimin e së keqes, por stërvitjen e nafs-it derisa të bëhet i qetë, ngjashëm me mënyrën se si magjistari në Abramelin i nënshtron demonët.

Në lidhje me këtë, tradita indiane ofron këndvështrime interesante. Kështu, në mitologjinë vedike, Chaya (Çaja) është perëndesha e hijes. Ajo lindi nga trupi i perëndeshës Saranyu (Dritës) për ta zëvendësuar atë pranë burrit, sepse Drita nuk mund të duronte vapën e tij. Këtu hija është një ndërmjetëse e domosdoshme, sepse mbron njeriun nga zjarri hyjnor tepër i madh që ai ende nuk është gati ta përballojë. Në planin psikologjik, Tamas është një nga tri gunat (cilësitë e materies). Ai përfaqëson inercinë, errësirën, iluzionin dhe injorancën. Është cilësia e hijes së vetëdijes që na tërheq nga poshtë. Në traditat tantrike, puna me shpirtrat e ulët ose aspektet e hyjnive shpesh shërben për t'u përballur me tmerrin e vet dhe errësirën e brendshme, në mënyrë që të arrihet çlirimi.

Ajo që lidh khaibit-in, nafs-in, klipotët dhe hijen e Jungut është një e vërtetë e madhe e okultizmit: drita gjithmonë hedh hije. Në kuptimin teurgjik, thirrja e demonëve ose përballja me dyfishen e ulët është një akt i rivendosjes së integritetit. Nëse e mohon hijen tënde (khaibit-in tënd), ajo bëhet armiku yt që të pengon në formën e fatit. Nëse e pranon dhe e vendos në vendin e saj (nën këmbë, ashtu siç janë paraqitur armiqtë e mundur në frone mbretërore), ajo bëhet shërbëtori yt dhe burim i një energjie të jashtëzakonshme, deri atëherë të bllokuar.

Në lidhje me temën e hijes dhe integrimit, është e udhës të kushtohet vëmendje koncepteve shtesë indikative. Në këtë kuptim, do të përmendja konceptin kabalistik të tikunit, pra riparimin e botës. Tikuni përfaqëson një nga konceptet më të fuqishme dhe më komplekse në kabalë, veçanërisht në atë të kodifikuar në shekullin XVI nga Isak Luria (Ari). Nëse klipotët janë diagnoza e gjendjes së universit, atëherë tikuni është ndërhyrja operacionale. Për të kuptuar mekanizmin, duhet ta shikojmë atë përmes tri fazave të kozmogonisë lurianike: Cimcum (tërheqja), Shevirat Ha-Keilim (thyerja e enëve) dhe në fund Tikun (riintegrimi). Thelbi i mekanizmit të tikunit mbështetet në idenë se brenda çdo klipoti, brenda çdo të keqeje, errësire ose objekti material, ndodhet e burgosur një shkëndijë e dritës hyjnore. Kur enët u thyen gjatë krijimit, ato shkëndija ranë në humnerën e materies dhe u bënë të burgosura të errësirës. Mekanizmi i tikunit është procesi i nxjerrjes. Njeriu duhet të njohë shkëndijën në gjendjen e ulët, të errët ose të përditshme dhe ta ngrejë atë përsëri drejt burimit të saj (Burimit të dritës). Në momentin kur të gjitha shkëndijat nxirren nga një klipot, ai klipot (si strukturë parazitare) humb burimin e furnizimit, thahet dhe zhduket. Ky mekanizëm funksionon përmes tri veprimeve të koordinuara që magjistari / kabalisti kryen:

- Birur (përzgjedhje / sitje) përfaqëson punën intelektuale dhe intuitive. Njeriu duhet të sitë realitetin. Kjo do të thotë se në çdo situatë, mendim ose objekt, duhet të ndajë të dobishmen / të shenjtën (shkëndijën) nga e padobishmja / destruktive (lëvozhga).

- Kavanah (qëllimi i drejtuar) do të thotë se drita nuk ngrihet vetvetiu. Nevojitet vullneti. Kavanah është mekanizmi me të cilin vetëdija kap shkëndijat. Kur bën diçka (ha, lutet, kryen ritual) me vetëdije të plotë për praninë hyjnore, ti kryen tërheqjen magnetike të asaj shkëndije nga burgu i saj material. Pa atë qëllim, veprimi mbetet klipotsk, mekanik dhe i vdekur.

- Ha'alat Ha-Nitzotzot (ngritja e shkëndijave) do të thotë se kur shkëndija është njohur (Birur) dhe kapur nga qëllimi (Kavanah), ajo kthehet në rendin origjinal. Kjo gradualisht i rimonton enët që u thyen në fillimin e kohës.

Këtu tikuni prek tematikën e hijes. Në psikologji, ne integrojmë hijen për të qenë më mirë. Në tikun, ne zbresim në botët e ulëta (përballemi me demonët / klipotët) jo për t'u bërë si ata, por për të nxjerrë dritën që ata e mbajnë peng. Prandaj Ylli i Artë punonte me Goecian. Magjistari zbret në errësirën e shpirtit goecian, gjen shkëndijën (funksionin ose fuqinë e atij shpirti që është origjinalisht hyjnor) dhe e vë në shërbim të hierarkisë së dritës. Kjo është alkimia e vetëdijes: shndërrimi i plumbit (klipotit) në ar (tikun). Nga ky mësim rrjedh praktika dhe botëkuptimi antinomian shabataj.

Shabatajtë (ndjekësit e Shabataj Cvit, shekulli XVII, Turqi) dhe vazhduesit e tyre frankistë (ndjekësit e Jakob Frankut, shekulli XVIII, Evropa Qendrore) besojnë se njeriu duhet të zbresë në mëkatin dhe errësirën më të thellë (në vetë brendësinë e klipotit) në mënyrë që të çlirojë shkëndijat më të fuqishme që askush tjetër nuk guxon t'i prekë. Ky është burimi i idesë se përmes errësirës arrihet fuqia më e lartë, jo duke shkatërruar errësirën, por duke e shfrytëzuar atë plotësisht.

E megjithatë, mua më duket se ideja se përmes errësirës arrihet fuqia më e lartë, jo duke shkatërruar errësirën, por duke e shfrytëzuar atë plotësisht, pra ai qëndrim antinomian i Udha e Dorës së Majtë (Left Hand Path - LHP), shabataj ose tantrik, është një udhë e shkurtër e rrezikshme. Shumë njerëz janë të magjepsur nga kjo, por disi anashkalohet rreziku i madh. Gjithashtu, kjo më shpesh më duket si justifikim për të arsyetuar prishjen e tyre nga ata që ecin në atë udhë. Megjithatë, thjesht nga aspekti praktik, të shkosh në folenë e dragaut për të vjedhur prej andej gurët më të pastër të arit duket si një vepër fisnike kalorësiake dhe heroike, por kjo nuk është aspak thirrje për mediokritetë, persona të pabalancuar dhe perversë të çfarëdo lloji.

Udha e Dorës së Majtë është si një udhë e shkurtër e rrezikshme, në të vërtetë një varr për shumë më tepër shpirtra sesa ka qenë një shkallë ngjitjeje për perënditë. Kufiri midis veprës heroike të vjedhjes së arit nga foleja e dragaut dhe racionalizmit të thjeshtë të instinkteve të veta është i hollë si tehu i briskut. Antinomizmi (shkelja e ligjeve / normave për të arritur lirinë) gjatë historisë, nga shabatajtë deri te lozhat moderne të Udha e Dorës së Majtë, ka qenë shpesh një ekran. Kur njeriu vendos se është mbi ligjin (moral ose social) sepse gjoja kryen tikun në errësirë, egoja e tij fryhet në përmasa përbindëshore. Në vend që të zbusë dragaut, ai bëhet vetë dragua. Një pjesë e mirë e atyre që pretendojnë se eksplorojnë errësirën, në të vërtetë thjesht i lejojnë errësirës të eksplorojë ata. Pa disiplinë çeliku dhe karakter të pastruar më parë (çka në Yllin e Artë ishte kusht për kalimin në urdhrin e brendshëm), antinomizmi është vetëm patologji shpirtërore e maskuar si inicim.

Të shkosh në qendrën e vetë tmerrit për të shpëtuar një shkëndijë, kërkon një forcë personale të jashtëzakonshme. Heroi (si Shën Gjergji ose magjistari teurgjik) zbret në errësirë me një distancë të qartë. Ai është atje një trup i huaj. Ai nuk bëhet baltë përmes së cilës ecën, por e përdor errësirën si karburant, por nuk lejon që errësira t'i bëhet identitet. Në kohën tonë, errësira është bërë tërheqëse për ata që kërkojnë në të justifikim për pamundësinë për të disiplinuar veten. Puna e vërtetë në folenë e dragaut është asketike, e ftohtë dhe kirurgjikalisht e saktë. Ai që shkon atje për emocion ose për të kënaqur perversitetin, tashmë është gllabëruar para se të hyjë. Nga aspekti praktik, rreziku i zbritjes në klipot pa mburojën e duhur të dritës është i madh. Është e qartë se entitetet dhe energjitë e errësirës nuk e japin arin falas. Ata ofrojnë fuqi në këmbim të vëmendjes. Njeriu fillon të shfrytëzojë errësirën, por përfundon duke u shfrytëzuar vetë nga errësira për kohën, mendimet dhe vitalitetin e tij. Atëherë, në vend të tikunit (montimit), ndodh e kundërta. Psikika ndahet. Personi humb kontaktin me empatinë njerëzore, duke u bërë i ftohtë në një mënyrë që nuk është objektivitet hyjnor, por indiferencë demonike. Në okultizëm dhe misticizëm, udhë më e shpejtë është shpesh ajo që të çon në humnerë. Vepra heroike është e mundur vetëm për atë që tashmë e ka mposhtur veten; për të gjithë të tjerët, ajo është vetëm fundosje me një shpjegim të bukur.

Bafometi: pasqyra e adeptit dhe arkitektura e fytyrës së dyfishtë

vepër artistike nga Eliphas Levi

Hyrje e përgjithshme

Figura e Bafometit është një ndërtim simbolik i shtresëzuar, i fshehtë dhe thelbësisht i papërfunduar. Emri Bafomet shfaqet gjatë përndjekjes së Templarëve në fillim të shekullit XIV, të nisur nga mbreti francez Filip IV me mbështetjen e Papës Klement V. Në atë kohë, Templarët u akuzuan për idhujtari, mohim të Krishtit dhe adhurim të një figure misterioze të quajtur Bafomet. Megjithatë, nuk ekziston një përshkrim i vetëm i këtij idhulli – kështu, disa dëshmitarë flasin për një kokë, të tjerë për një fytyrë me mjekër, e të tjerë për diçka demonike. Pra, nuk kemi paraqitje vizuale të qarta.

Për sa u përket etimologjive të emrit, teza më e pranuar është se Bafometi përfaqëson një formë të shtrembëruar të emrit Muhamed, duke qenë se ai emër tingëllon si Mahomet në gjuhën franceze të asaj kohe. Ky interpretim tregon për akuzën kundër Templarëve se ata kishin përvetësuar praktikën "saracene" (islame), gjë që përbën një motiv politikisht-fetar për diskreditimin e tyre. Etimologjitë alternative, ezoterike (ndërtime të mëvonshme), e interpretojnë emrin Bafomet si "Baphe + Metis" (pagëzimi i urtësisë), duke e bërë kështu atë simbol të dijes sekrete dhe të inicimit. Në këtë drejtim, Hugh Schonfield aplikoi shifrën kabaliste Atbash (ku shkronja e parë zëvendësohet me të fundit në alfabet, e dyta me të parafundit, e kështu me radhë) mbi emrin Bafomet. Si rezultat, kur Bafometi shkruhet në hebraisht si BPVMTh, shifra Atbash jep fjalën Sofia ShVPIA (Urtësi). Kjo në një farë mënyre tregon lidhjen e Templarëve me Sofinë gnostike.

Megjithatë, ajo që është e rëndësishme është se Bafometi siç e njohim sot nuk e ka origjinën në mesjetë, por në shekullin XIX, ku si figurë kyçe shfaqet Elifas Levi. Ai është i pari që jep një formë ikonografike të përcaktuar të Bafometit si një qenie androgjene me kokë cjapi, krahë, pishtar midis brirëve dhe me mbishkrimin Solve et Coagula. Vërtet, si figurë simbolike fillestare në atë ndërtim mund të shërbejë arkana XV Djalli nga taroti, por Bafometi nuk luan rolin e djallit, por është, në atë kuptim, mbi të gjitha një simbol kuptimi i të cilit është hermetic: uniteti i të kundërtave, ekuilibri i polariteteve (mashkullor / femëror, dritë / errësirë, shtazor / njerëzor), shndërrimi alkimik dhe dija iniciative. Më vonë, këtë imazh e marrin urdhrat okulte të shekujve XIX–XX dhe organizatat, grupet dhe individët satanistë dhe të Udha e Dorës së Majtë bashkëkohore.

Bafometi i Levit

Në paraqitjen e figurës së Bafometit, ashtu siç e ka skicuar Elifas Levi, dora e djathtë e kësaj figure është e ngritur dhe tregon nga qielli, ndërsa e majta është e drejtuar nga toka. Ky është simbolizmi i formulës Solve et Coagula ("shpërbërje dhe ngjeshje"). Solve është parimi i ekstravertizmit, parimi i rritjes, duke qenë se zgjeron dhe shtrin zinxhirin magjik. Procesi solve shënohet me dorën e djathtë të Bafometit dhe simbolin e Hënës së Bardhë. Parimi i dorës së majtë të Bafometit është coagula, ngjeshje, barazim, shtypje, mbledhje, përqendrim, fokusim, gjë që shënohet me simbolin e Hënës së Zezë. Me dorën e majtë figura arrin themelimin, tokëzimin, përqendrimin e vet, ndërsa me të djathtën vazhdimisht mban iniciativën rrethore ose spirale. Kjo nënkupton ngulitje në tokë.

Pentagrami në ballin e Bafometit të Levit nuk është i përmbysur, por i drejtë, i cili, ndryshe nga ai i përmbysur, është një simbol operativ i dedikuar punimeve që kanë për qëllim trashjen, konkretizimin e diçkaje. Pentagrami i drejtë nënkupton ngritjen e shpirtit dhe trashjen e materies. Pentagrami i përmbysur, si zbritje e Shpirtit, rrallon atë që është trashur. Marrëdhënia midis pentagramit të përmbysur dhe atij të drejtë është identike me formulën Solve et coagula, ku i përmbysuri është solve, kurse i drejti është coagula. Pra, kemi vijimin vijues: a) Dora e djathtë që tregon lart - solve - Hëna e Bardhë - pentagrami i përmbysur; b) Dora e majtë që tregon poshtë - coagula - Hëna e Zezë - pentagrami i drejtë.

Po ashtu, Bafometin e Levit mund ta shikojmë edhe ashtu që dora e tij e djathtë (Hëna e Bardhë / Hesed) dhe dora e majtë (Hëna e Zezë / Geburah) në të vërtetë përqendrohen në pentagramin e drejtë në ballë. Pentagrami është, pra, dëshmitari kuroror që qëndron mbi dualitetin e duarve. Hëna e Zezë në figurën e Levit të Bafometit është vendosur në pozitë më të ulët, kurse e bardha në pozitë më të lartë, duke qenë se Hëna e Zezë është më afër tokësores, më afër mishërimit, materializimit, përkatësisht realizimit të një qëllimi. Hëna është, në kuptimin kabalistik, Shekinah, për ta shprehur kështu, shaktia jahveistike, fuqia e tij, pra perëndesha e kamufluar, e cila ka homologun e saj mashkullor në emrin e Perëndisë të sefirës hënore Yesod, e ai është Shaddai. Dhe në fund, pishtari që Elifas Levi e ka mbjellë në kokën e Bafometit është mjeti i pagëzimit me zjarr.

Bafometi dhe guri i shenjtë

Gjithashtu, ekziston një lidhje midis Bafometit dhe gurit të shenjtë. Bafometi është, si figura alkimike Rebis, një gjë e dyfishtë, duke qenë se është një qenie androgjene. Si hermafrodit, ai përmban natyrën e Hermesit (Merkurit) dhe të Afroditës (Venerës). Ka kokë cjapi, e cila në kuptimin simbolik përfaqëson gurin, sepse astrologjikisht Bricjapi është shenjë tokësore. Bafometi është i mundshëm të lidhet edhe me gurin biblik bethel, përkatësisht me Gurin e Perëndisë, i cili përfaqëson shtëpinë e Perëndisë, Tempullin e improvizuar në shkretëtirë. Ekuivalenti hebraik i shtëpisë së Perëndisë është shkronja Bet, e cila sipas shkrimit mistik hebre Sefer Jecirah mund të lidhet me Hënën ose Saturnin. Bricjapi është gjithashtu vëzhguesi, dhe prej andej Bafometi në disa paraqitje ka syrin e tretë të hapur. Ai është shikues, pra lidhja me fallxhinë.

Bafometi dhe kafka

Gjithashtu, sipas parimit të analogjisë, simboli i Bafometit është i mundshëm të lidhet edhe me simbolin e kafkës me kocka, i cili është një simbol i lashtë iniciativ i përdorur edhe në masonerí, dhe përfaqëson vdekjen iniciative, përkatësisht kalbjen alkimike, kokën e prerë të Gjon Pagëzorit, etj. Kafka është në të vërtetë koka e cjapit, ndërsa këmbët e tij të kryqëzuara, ndërsa ai ulet në fronin kubik të vendosur mbi një sferë, korrespondojnë me kockat e kryqëzuara poshtë kafkës. Kafka, përsëri, mund të lidhet me fallxhinë, duke qenë se që nga lashtësia përdoret si mjet për hamendje (terafimi është koka që flet). Përveç kësaj, kafka është edhe omfalosi, pra qendra e botës, kërthiza e botës, dhe në të vërtetë është koka e falusit që simbolizon pikërisht qendrën e botës, ashtu siç mali Golgota, pra kafka, në një farë mënyre ishte qendra e botës në kohën e kryqëzimit të Jezusit. Më në fund, kafka, si simbol i vdekjes, është njëkohësisht edhe simbol i shndërrimit, sipas termit jungjian. Kafka në alkimi njihet si Caput Mortuum (koka e vdekur), mbetja pasi shpirti është ngritur. Nëse Bafometi është Rebis (androgin), atëherë koka e tij e cjapit është në të vërtetë një kafkë e gjallë, materia që është bërë e vetëdijshme. Bafometi është koka që flet sepse e ka kapërcyer vdekjen përmes njohjes iniciative.

Bafometi i Majrinkut si Janus

Në librin Engjëlli nga dritarja perëndimore, Gustav Majrinku e ka paraqitur Bafometin ndryshe nga Elifas Levi, dhe krejt ndryshe nga paraqitjet mbizotëruese që sot dominojnë. Për Majrinkun, Bafometi ka një kuptim më të thellë dhe, mund të thuhet, sakral, sepse ai e identifikon atë me pemën e jetës së përjetshme, pra me pemën e të gjitha brezave të një linje iniciative. Gjithashtu, Bafometi i Majrinkut mishëron dasmën kimike, përkatësisht bashkimin e dy parimeve të ndara, të dy forcave të veçanta, ose të vetive te njeriu, dhe arritjen e gjendjes së androgjinisë, domethënë mishërimin e Bafometit. Majrinku madje përdor simbolizmin e Bafometit për të shpjeguar qëllimet thelbësore të Udha e Dorës së Majtë, e që është gjymtimi thelbësor i qenies njerëzore, duke e privuar atë nga mundësia e shndërrimit në adept, simboli i të cilit është pikërisht Bafometi.

Te Majrinku, figura e Bafometit lidhet me perëndinë antikë Janus, i cili kishte dy koka, ose dy fytyra, secila prej të cilave shikon në drejtim të kundërt, gjë që i ngjan paraqitjeve alkimike të Merkurit. Bafometi i Majrinkut është qartësisht i ndryshëm nga ai popular dhe përgjithësisht i pranuar i Elifas Levit të famshëm. Në vend të pishtarit, i cili te Bafometi i Levit qëndron mbi kokën e tij, homologu i Majrinkut ka një kurorë me një gur të shndritshëm, përkatësisht kristal. Me të vërtetë, llamba, pishtari, pentakuli, është një lloj zëvendësimi simbolik për kristalin. Shpirti nga llamba është në të vërtetë shpirti që shfaqet në kristal. Kristali / kurora te Majrinku përfaqëson Keter (Kurorën), ndërsa pishtari i Levit përfaqëson Ruah (Shpirtin / Zjarrin). Bafometi i Majrinkut është, pra, më i ftohtë, më kristalin dhe më afër inteligjencës së pastër, ndërsa ai i Levit është më vitalist dhe i lidhur me dritën astrale.

Ndoshta na shtyn të mendojmë me atë kristal se Majrinku na çon te mendimi se në një moment adepti identifikohet me Bafometin / Janusin dyfytyrësh, dhe se çarja e perceptimit (motivi i dy fytyrave ose dyfytyrësia) në të vërtetë është pasojë e këtij identifikimi. Paradoksalisht, por kjo çarje është në funksion të arritjes së unitetit të qenies, përkatësisht të dasmës kimike të adeptit. Le të kemi parasysh faktin e thjeshtë se Janus nuk shikon në dy drejtime sepse është i pavendosur, por sepse për adeptin e kaluara dhe e ardhmja janë një e tashme. Bafometi është, pra, ai që sheh përpara dhe prapa, këtu dhe atje, majtas dhe djathtas, tani dhe dikur. Në këtë kuptim, mund të flitet për Bafometin si një formë specifike e Janusit të lashtë, i cili është perëndia e fillimeve, e burimeve dhe e Epokës së Artë. Prandaj emri i tij lidhet me Janarin, muajin e parë pas solsticit dimëror. Bafometi është, ndër të tjera, simboli i formulës së arritjes. Nëse Janusin dhe Bafometin i shikojmë veçmas, ose si dy aspekte të së njëjtës dukuri, mund të themi se Janus drejton lëvizjen nëpër kohë, ndërsa Bafometi drejton shndërrimin e qenies. Janus qëndron në prag, por si Bafomet, ai është vetë pragu.

Çelësi kriptografik: Bafometi si Sofia

Megjithëse teoritë për shtrembërimin e emrit Muhamed janë historikisht të mundshme në kontekstin e diskreditimit politik të Templarëve, ekziston një nivel më i thellë, hermetic, i deshifrimit të vetë emrit. Hugh Schonfield, një nga studiuesit më të shquar të Biblës dhe i kohës së Jezusit nga perspektiva hebraike, ka aplikuar shifrën Atbash mbi emrin Bafomet kur ky shkruhet me shkronja hebraike. Kur shkruhet Bafomet në hebraisht, ai përbëhet nga shkronjat Bet, Pe, Vav, Mem, Tav. Kur atyre u aplikohet shifra Atbash (Alef zëvendësohet me Tav, Bet me Shin, Gimel me Resh, e kështu me radhë), marrim vijimin:

Bet (b) bëhet Shin (sh);

Pe (p) bëhet Vav (v);

Vav (v) bëhet Pe (p);

Mem (m) bëhet Jod (i);

Tav (t) bëhet Alef (a).

Rezultati përfundimtar është fjala ShVPIA, që është rrënja aramaike dhe hebraike e hershme për fjalën greke Sofia (Urtësi). Pra, Bafometi nuk është një entitet, por një shifër për Urtësinë. Nëse Templarët me të vërtetë e kanë përdorur këtë emër, ata nuk kanë adhuruar një idhull, por në fshehtësi kanë ruajtur kultin gnostik të Sofisë, duke e maskuar atë me një emër që për botën e jashtme, përndjekëse, tingëllonte si herezi. Bafometi është, pra, "Pagëzimi i Urtësisë" jo vetëm metaforikisht, por edhe fjalë për fjalë, përmes vetë strukturës së emrit të tij.

Shkurtimisht për mua

Emri im është Dorijan Nuaj, kam lindur më 1971 në Prishtinë. Tashmë dy dekada jam vazhdimisht në linjën mes Lubjanës dhe Beogradit. Jam magjistër i sociologjisë dhe praktikues dhe teoricien i gjatë i okultizmit. Në këtë blog paraqes kërkimet, përvojat, mendimet dhe idetë e mia mbi ezoterizmin, fenë, mitologjinë, misticizmin, okultizmin dhe historinë. Prandaj, ky blog nuk është i dedikuar publikut të gjerë dhe mediokriteteve, por atyre që tashmë në masë të konsiderueshme i kanë formësuar paraqitjet, njohuritë dhe përvojat e tyre mbi atë që është ezoterike dhe shpirtërore. Në përgjithësi, paraqes mendimin dhe qëndrimin tim personal lidhur me temën që trajtoj. Prandaj, mbani parasysh se unë nuk jam objektiv, por jam shumë subjektiv - megjithatë, kjo është një mënyrë efektive për të përcjellë njohuritë e mia, sepse i kaloj ato përmes filtrit të përvojës personale. Nëse dikush ka një propozim ose ide interesante, mund të më shkruajë në adresën bafomitras@gmail.com. Nuk u përgjigjem mesazheve dhe pyetjeve të paqarta.

Gjithashtu, do të theksoja sa vijon. Disa njerëz kanë problem me personalitetin tim, sepse unë nuk kam bindje të forta dhe të qarta, nuk kam identitet të qëndrueshëm, nuk kam një qëndrim të prerë - shumë gjëra te unë janë disi të lëngshme, në nuanca, gjithmonë të paqarta. Krijon përshtypjen se vazhdimisht ndërroj anë dhe bindje, zhvendos pikën e shikimit. Vërtetë, në konceptimin dhe qasjen time, disa gjëra janë më konstante, por edhe si të tilla ato nuk janë të kufizuara qartë, por sikur dalin nga skaje të mjegullta. Personaliteti im nuk është një ndërtesë e qëndrueshme, por është si një dunë rëre - e ndryshueshme, e paqartë, por megjithatë është aty, ekziston, ka dimensione, ka masë, ndonjëherë e zbrazët, ndonjëherë e mbushur...